Formatief evalueren

2 december 2021

Formatief evalueren hoort bij goed lesgeven

Je toetsbeleid en toetsen (weer) in dienst van het leren stellen, dat wil elke leraar en schoolleider wel. Formatief evalueren staat daarom volop in de schijnwerpers. Het invoeren ervan is nog een zoektocht voor veel leraren en schoolleiders. Hoe pak je dat aan in je MVT-onderwijs? Wat werkt? Op deze website lees en zie je wat formatief evalueren (niet) is. Hoe je het in het MVT-onderwijs vormgeeft. Waarom het een krachtig middel is om de kwaliteit van je MVT-onderwijs te versterken.

Wat is formatief evalueren (niet)?

Formatief evalueren staat in dienst van leren. Het biedt leraar en leerlingen inzicht in het leerproces. Formatief evalueren heeft een aantal belangrijke eigenschappen. Er is sprake van een cyclisch proces gericht op verder leren. Het gaat om doelgericht in plaats van toetsgericht onderwijs. Daarbij gaan leraar en leerlingen met elkaar in gesprek en geven ze samen het leren vorm.

Goed inzicht hebben in het leerproces van leerlingen betekent dat je als leraar:

  • helder hebt waar de leerling naartoe werkt;
  • een goed beeld hebt waar de leerling staat;
  • de leerling gerichte instructie, mogelijk feedback geeft en verder op weg helpt.

Formatieve evaluatie in het MVT-onderwijs

Via het rechtermenu kom je op de themapagina waar we voor het MVT-onderwijs mooie lesvoorbeelden, schoolpraktijken, kaartspellen, werkvormen en interessante publicaties op een rij hebben gezet.

geselecteerde documenten

De volgende documenten helpen je verder op weg rond dit thema:

  • Formatief evalueren in po: werken aan groei
    In deze publicatie lees je over wat formatief evalueren inhoudt en hoe het in het primair onderwijs eruit kan zien.
  • Formatief evalueren in vo: werken aan groei
    In deze publicatie lees je over wat formatief evalueren inhoudt en hoe het in het voortgezet onderwijs eruit kan zien.
  • Inside the black box: raising standards through classroom assessment
    Formatieve assessment is een essentieel onderdeel van het werk in de klas en kan de prestaties van leerlingen verhogen. Dit artikel focust op wat er werkelijk gebeurt in de interactie tussen docenten en studenten. De auteurs richten zich op één aspect van het onderwijs: formatieve assessment. Zij betogen dat standaarden alleen kunnen worden verhoogd door veranderingen die door leerkrachten en leerlingen direct in de praktijk gebracht worden. Er is het nodige harde bewijs dat formatieve evaluatie een essentieel onderdeel van het werk in de klas is en dat gerichte aandacht ervoor prestaties kan verhogen. Zij laten verschillende manieren zien hoe formatieve assessment kan worden verbeterd en geven vier stappen om tot die verbetering te komen.
  • Cijfers geven werkt niet
    Een van de eerste vragen die elke leraar zichzelf stelt, is hoe hij zijn leerlingen iets kan aanleren. Wat is de meest effectieve manier om ze de beoogde kunstjes en kennis bij te brengen? John Hattie heeft deze vraag beantwoord met 2 woorden: formatieve evaluatie. Ofwel, leerlingen die hun eigen werk kunnen beoordelen. Maar hoe doe je dat? Wiliam geeft in dit boek tips waarmee je als leraar continue kunt controleren of je leerlingen het doel van een les hebben begrepen, of je les geland is en welke informatie ze nog nodig hebben om het einddoel te bereiken.
  • Formatieve evaluatie in het leesonderwijs (pdf, 927 kB)
    In dit artikel gaat Carmen Damhuis in op de vragen ‘Wat is formatieve evaluatie?’ en ‘Hoe kan formatieve evaluatie in het leesonderwijs ingezet worden?’. De auteur bespreekt een aantal recente en relevante onderzoeken naar formatief evalueren. Wat kunnen we uit deze onderzoeken leren voor de onderwijspraktijk?

contactpersoon

64