Zoeken

De nieuwe kerndoelen zijn ontwikkeld vanuit het uitgangspunt dat leerlingen zich stapsgewijs en in samenhang moeten kunnen ontwikkelen gedurende hun schoolloopbaan. Daarom is bij de actualisatie niet alleen gekeken naar de aansluiting binnen en tussen leergebieden, maar ook naar de overgang van de kerndoelen in het po naar de onderbouw van het vo. En van de onderbouw van het vo naar de examenprogramma’s in de bovenbouw van het vo.

Tijdens het ontwikkelproces van de kerndoelen heeft afstemming plaatsgevonden met de vakvernieuwingscommissies die werken aan de actualisatie van de examenprogramma’s. De examenprogramma’s bouwen voort op de inhouden, denk- en werkwijzen en opbouw die in de kerndoelen zijn uitgewerkt. Zo ontstaat meer samenhang en herkenbaarheid in het curriculum en wordt leerlingen een doorlopende ontwikkeling geboden, zonder onnodige overlap of hiaten.

De nieuwe kerndoelen zijn concreter dan de kerndoelen uit 2006, maar niet dusdanig concreet dat ze minutieus voorschrijven wat scholen exact moeten aanbieden en wat hun leerlingen moeten bereiken. De kern is dat ze meer richting geven aan wat in het onderwijsaanbod aan bod moet komen. Ze bieden meer houvast, maar blijven tegelijkertijd ruimte bieden om zelf invulling te geven aan het onderwijs. Aangezien kerndoelen gelden voor het gehele po en de gehele onderbouw vo, moeten kerndoelen altijd worden vertaald naar kleinere eenheden die samen een leerlijn vormen.

De kerndoelen geven dus duidelijker richting aan de inhoud van het onderwijs, zonder voor te schrijven hoe scholen dat precies moeten organiseren of uitwerken.

In een serie van negen artikelen vertellen curriculumexperts van SLO over de veranderingen per leergebied. Het verschil tussen de oude en nieuwe kerndoelen is per leergebied anders. Voor het ene leergebied is de verandering groter dan voor het andere.
De opbouw van de nieuwe kerndoelen (met een kernzin, doelzin en puntsgewijze uitwerking) is anders dan bij de kerndoelen uit 2006. Hierdoor is een één op één vergelijking moeilijk te maken. Er is geen compact overzicht van de verschillen tussen de oude en de nieuwe kerndoelen.

De kerndoelen zijn ontwikkeld voor primair onderwijs, voortgezet onderwijs, speciaal onderwijs en voortgezet speciaal onderwijs. Binnen deze sectoren maken de kerndoelen geen onderscheid tussen schooltypen. Uitzondering hierop is de toevoeging havo-vwo waar dit nodig was om een goede aansluiting met de bovenbouw te waarborgen.

We stellen geen minimumniveau per sector of schoolsoort. Hiermee voorkomen we dat er onnodige drempels ontstaan of dat scholen zich uitsluitend gaan richten op een minimum. Het uitgangspunt is dat scholen een brede onderwijsopdracht hebben en werken vanuit hoge verwachtingen voor ieder kind.

De nieuwe kerndoelen vind je in de kerndoelenbundels. Er wordt nog gewerkt aan digitale ontsluiting van de kerndoelen.

De (functionele) kerndoelen voor Nederlands en rekenen en wiskunde treden naar verwachting in werking op 1 augustus 2026. De overige kerndoelen volgen een jaar later, in 2027. We streven ernaar om de definitieve (concept)kerndoelen in 2026 digitaal beschikbaar te stellen.

Een ambitieus curriculum legt de basis voor rijk onderwijs voor alle leerlingen. De lat ligt hoog bij de kerndoelen, zonder verschillen tussen leerlingen uit het oog te verliezen. 
Bij de ontwikkeling van de kerndoelen voor het po en vo heeft de klankbordgroep Specifieke Onderwijsbehoeften de tussenproducten getoetst op haalbaarheid en herkenbaarheid voor leerlingen met specifieke onderwijsbehoeften (denk ook aan leerlingen met zintuiglijke en fysieke beperkingen en zij met milde leer-/gedragsproblemen).

De geactualiseerde kerndoelen zijn inclusiever geformuleerd, zodat zoveel mogelijk leerlingen naar de kerndoelen toe kunnen werken. Dit betekent dat deze kerndoelen naar verwachting passend zijn voor leerlingen in het speciaal basisonderwijs, praktijkonderwijs en voor leerlingen in het vso met uitstroomprofiel vervolgonderwijs. Voor sommige leerlingen zijn de kerndoelen voor het po of onderbouw vo (deels) niet haalbaar. Dan kun je ideeën opdoen uit de functionele kerndoelen voor het (voortgezet) speciaal onderwijs. Deze wegwijzers helpen je hierbij.

Voor leerlingen in het so die zeer moeilijk lerend en/of meervoudig beperkt zijn en voor leerlingen in het vso die uitstromen naar dagbesteding of arbeid zijn functionele kerndoelen ontwikkeld. Functionele kerndoelen zijn gericht op het ontwikkelen van praktische en toepassingsgerichte vaardigheden, met zelfredzaamheid in de maatschappij als belangrijk aandachtspunt. Er is echter geen verplichting om alle functionele kerndoelen op leerlingniveau te behalen. Het kan namelijk zijn dat een leerling niet alle kerndoelen kan behalen. Dan kan de school afwijken van de functionele kerndoelen en vervangende doelen opstellen. De school legt dit vast in het ontwikkelingsperspectief (OPP) van de leerling.

Nee. In de bovenbouw worden de examenprogramma's per vak per schoolsoort ontwikkeld. Dat blijft zo. Leerlingen volgen in hun profiel (verplichte) vakken, die worden afgesloten met een examen (school-/centraal). De behaalde cijfers komen bij het diploma op de cijferlijst te staan. Uiteraard is het aan de school om vakoverstijgend te werken, projecten met eindtermen uit verschillende programma's vorm te geven en ook vakoverstijgend in het schoolexamen op te nemen. We hebben de nieuwe examenprogramma's zo ontwikkeld dat afstemming tussen vakken en samenhang aanbrengen in onderwijs en toetsing mogelijk is. Wel komen er bij wiskunde en kunst andere vakkenstructuren omdat de huidige vakindelingen niet meer voldoen.