algemene informatie

30 juni 2022

De praktijkgerichte programma's (PGP's) worden een verplicht onderdeel binnen de nieuwe leerweg. Het doel van deze handreiking is om scholen voorbeelden te geven van hoe een praktijkgericht programma ingevuld kan worden op basis van het examenprogramma. Aan die voorbeelden wordt een opdracht gekoppeld en worden docententeams uitgedaagd om zelf na te denken over hoe zij kwaliteit zien. En zo richten zij hun eigen programma in op basis van de uitgangspunten van het praktijkgerichte programma en het examenprogramma.

Ambities praktijkgerichte programma's

  • Leerlingen beter voor te bereiden op de keuze voor en de daadwerkelijke overstap naar het vervolgonderwijs. En daarmee de aansluiting op het havo als mbo niveau4, te verbeteren.
  • Alle leerlingen praktische ervaring op te laten doen in en buiten de school om hiermee beter aan te sluiten op de diverse behoeftes van leerlingen, om actief te leren en motivatie te bevorderen, en leerlingen te laten werken aan beroepsoriëntatie en beroepsbeelden.
  • Door alle leerlingen een praktijkgericht programma te volgen en af te sluiten, een combinatie van denken en doen, gericht op het toepassen van kennis en vaardigheden aan de hand van praktische, realistische opdrachten van buitenschool.
  • De herkenbaarheid van het voortgezet onderwijs en het vmbo te verbeteren: minder leerwegen en duidelijkheid van de diploma’s.

De praktijkgerichte programma’s leveren een belangrijke bijdrage aan deze ambities.

Uitgangspunten

Bij de ontwikkeling van examenprogramma’s zijn de volgende uitgangspunten gehanteerd:

  • Het praktijkgericht programma draagt bij aan de voorbereiding en oriëntatie op vervolgonderwijs (mbo en havo).
  • Elke leerling in de nieuwe leerweg volgt een praktijkgericht programma.
  • Het praktijkgericht programma wordt afgesloten in leerjaar 3 of 4.
  • Iedere school werkt op basis van een examenprogramma praktijkgericht programma.
  • De basis van het praktijkgericht programma, bestaande uit algemene praktijkgerichte vaardigheden, werken in opdracht van een externe opdrachtgever en loopbaanontwikkeling, is voor alle leerlingen hetzelfde (onderdelen A tot en met C).
  • Het praktijkgericht programma bestaat uit praktische, realistische opdrachten uit te voeren in en buiten de school. Praktisch en realistisch betekent dat er in alle gevallen betrokkenheid is van buiten de school (bedrijfsleven, instellingen, overheden, vervolgonderwijs) bij de totstandkoming van het onderwijsprogramma en de opdrachten. Bij het werken aan het praktijkgericht programma, zijn leerlingen actief en praktisch bezig. Een praktijkgericht programma is handelingsgericht beschreven.
  • Scholen krijgen de ruimte om de opdrachten van het praktijkgericht programma op verschillende manieren in te vullen, passend bij de regio.
  • Binnen het aanbod van de school moeten leerlingen in het praktijkgericht programma keuzemogelijkheden hebben tussen verschillende werkvelden.
  • De afsluiting en beoordeling van het praktijkgericht programma is onderdeel van de slaag-zakregeling en betreft een schoolexamen.
  • Een nieuw te ontwikkelen vak voor het praktijkgericht programma mag inhoudelijk niet meer dan 25 procent overlappen met vastgestelde vmbo-vakken en voegt zoiets toe aan het bestaande vmbo-curriculum. Dit geldt ook bij doorontwikkeling van vastgestelde vakken.
  • Voor de omvang van het praktijkgericht programma in de nieuwe leerweg wordt uitgegaan van in totaal minimaal 320 klokuren.

Essentie van het programma

De basis van het praktijkgerichte programma is voor alle leerlingen hetzelfde (onderdelen A tot en met C). De andere onderdelen: werkvelden, programmaspecifieke kennis en vaardigheden en vraagstukken (E tot en met F) kleuren de specificatie van het praktijkgerichte programma in.