1. Francoys Gagné
Francoys Gagné vergelijkt in twee artikelen (uit 1985 en 1991) uitvoerig de begrippen begaafdheid of gave (giftedness) en talent (talent) en geeft een model om uit te leggen hoe talent in elkaar zit en welke rol gaven daarin spelen. Hoewel het model op deze website een vereenvoudigde versie is van het model van Gagné voor talentontwikkeling, geeft het weer wat er speelt bij talent en talentontwikkeling.

Gagné ziet gaven of begaafdheden als natuurlijke mogelijkheden of aanleg. Talent daarentegen zijn ontwikkelde mogelijkheden of vaardigheden.
De gaven bevinden zich in domeinen van menselijke aanleg: intellecueel, creatief, sociaal-affectief, sensomotorisch. De talenten bevinden zich in domeinen van menselijke activiteit: academisch, technisch, artistiek, interpersoonlijk of atletisch. Gagné beschouwt de beide opsommingen van domeinen als uitputtend. Alle soorten aanleg, respectievelijk talent zijn volgens hem wel in een van de genoemde domeinen onder te brengen.

Om de gaven ‘om te zetten’ in talent zijn katalysatoren nodig: intrapersoonlijke zoals nieuwsgierigheid, doorzettingsvermogen, motivatie, zelfstandigheid en omgevingsgebonden katalysatoren zoals: mensen (stimulansen door en voorbeelden in gezin, school, vriendjes, rolmodellen), fysieke omgeving (opgroeien in de bergen, bij water, in de stad bepaalt met welke activiteiten je wel en niet in aanraking komt). Daarnaast speelt een dosis toeval (geluk) een belangrijke rol.

Bronnen:
Francoys Gagné, ‘Toward a differentiated model of giftedness and talent’, in: N. Colangelo, G.A. Davis (ed.), Handbook of gifted education, Massachusetts, 1991.

Francoys Gagné, ‘Giftedness and talent: reexamining a reexamination of the definitions’, in: Gifted child quarterly, volume 29, number 3, summer 1985.